The
current article is from Kouh Quarterly, a magazine of mountaineering
published in Tehran. To subscribe, write to P.O. Box 19615-686,
Tehran, Iran or call +98-21 2271-2816. The magazine is published in
Persian with a single English article.
* * *
The beautiful Darabad
Canyon with diverse hiking trails is one the best recreational areas
near the megalopolis of Tehran. On weekends, thousands of nature
lovers, old and young, weary of the modern lifestyle, come to this
valley to refresh themselves next to boulders and rock, springs and
rivers, and the sumptuous willow trees. Situated at northeastern most
part of Tehran, the canyon has unique natural attractions. Compared
to other valleys leading to Tehran – like Sangun, Darakeh and
Darband – this one is better suited to mountaineers. Here, you
won't find the landscape studded with tea-houses and make-shift
restaurants that will remind you of where you just left. Here, the
city will not interfere with your break. Here, natural formations
will not need to compete with man's creations. Here, the air is still
breathable.
Darabad Canyon is
climatically different from all the other valleys of the Alborz
Mountain Range, at whose feet Tehran lets itself grow every so
sprawlily. Once you pass the single tea-house down below, you won't
see any indications of urban indulgences. Instead, you will stand in
awe of the huge rocks that fill your field of vision and soon hide
the city from view. The thundering sound of water rushing down is a
reminder that here nature is uber alles. Waterfalls, big and
small, have pockmarked rocks along their way. Willow trees line up on
both sides of the valley, further enforcing the feeling that you are
miles away from any urban supremacy. As such, you may enjoy the great
opportunity afforded you so near the city.
Behold, though, here, too,
overgrazing has taken toll. Here too, weekend hikers freely roam the
landscape, seldom realizing the importance of living beings
underfoot. The slope on these mountains is simply too steep, the soil
too loose, for plants to grow in abandon. The poverty of flora is
such that even a non-specialist can detect it. The only signs of joy
are the willow trees along the river, which in recent years their
branches have seen ravaged at the hands of weekend hikers who use
them unknowingly for firewood. Once these transient revelers leave,
mounts of disposable cups and utensils stay, a sore to the eye as
well as to plants and water.
But the Darabad
Canyon may not remain indifferent to this irreverences. The canyon is
much like a cone whose tighter end is the Darabad Village. South of
that is the city of Tehran in its self-indulgent monstrosity.
Considering the huge Darband flood basin, which includes hundreds of
smaller valleys, and considering the damages done to the environment,
the canyon can well function as a conduit that, with the first heavy
downpour, will carry a torrents of mud towards the city.
Since nothing is
predictable in nature, the officials of the city of Tehran,
environmental organizations, and public service groups must take this
threat seriously. On top of preventative measure, they need to
mobilize their forces, to start a publicity campaign to inform
citizens of dangers facing them. The floods that devastated the
Golestan Natural Park in 2002 and 2005 can well happen here.
We can only expect lovers of nature active in various
groups and societies to accept more responsibility. They talk to
their fellow citizens patiently, make them aware of the consequences
of their action without admonishment, and remind them of the
importance, indeed the necessity, of “care,” that most basic and
now urgent of needs in our lives as well as in that of all creatures
on this planet.
Top
دره دارآباد
اصغر کلانی
فروردینماه
۱۳۸۷
مقاله
زیر برگرفته از فصلنامه کوه است.
این مجله جزو
معدو نشریههای تخصصی کوهنوردی است که
در هر شماره به معرفی مکانهای دیدنی
میپردازد. برای
کسب اطلاعات بیشتر در مورد مجله به روزنامه
فروشیها مراجعه فرمایید یا برای اشتراک
با صندوق پستی ۹۳۸-۱۹۶۱۵
مکاتبه فرمایید.
*
* *
دره
زیبای دارآباد با مسیرهای متنوع کوهپیمایی
یکی از تفرجگاههای نزدیک کلانشهر
تهران است که در ایام تعطیلات هزاران پیر
و جوان خسته از زندگی ماشینی برای تمدید
قوا به کنار صخرهها، چشمهها و درختان
بید آن پناه میبرند.
این دره
بینظیر که از لحاظ ساختار طبیعی از
خصوصیات منحصر به فردی برخوردار است، در
منتهیالیه شمال شرق تهران قرار دارد و
در واقع آخرین دره مشرف به تهران از سمت
شرق به حساب میآید.
در
مقایسه با سایر درههای مشرف به تهران
مانند سنگون، درکه و دربند از مزایای
کوهنوردی بیشتری برخوردار است.
چون
کوهنوردی در مسیرهای یادشده و شاخههای
فرعی آنها به علت ساخت و ساز غیراصولی
که به صورت مغازه، کافه، قهوهخانه و
استراحتگاه حتی تا ازتفاعات بالا
خودنمایی میکند، اجازه نمیدهند که
ذهن از مظاهر شهری فارغ شود و در حقیقت
نشانههای تمدن بر برجستگیهای عالی
طبیعت غلبه دارد. به
عبارتی مشاهده مستقیم شهر دودگرفته در
تمام طول مسیر همواره زندگی ماشینی را در
خاطر نگه میدارد. از
طرفی بوی هوای آلوده تهران تا ارتفاع
بسیار بالا مشام را میآزارد.
همه این
عوامل دست به دست میدهند تا حس بودن در
طبیعت میسر نگردد. به
همین دلیل بسیاری معتقدند دامنههای
کوههای مشرف به تهران دیگر ارزش کوهپیمایی
ندارد.
اما
شرایط دره دارآباد از نظر اقلیمی کاملاً
فرق میکند. بلافاصله
بعد از یک قهوهخانه، منطقه کاملاً از
دید مستقیم شهری جدا میشود.
کوهپیما
در همان ابتدا با مشاهده صخرههای بلند
که مانند دیوار عظیمی شهر را از دید پنهان
میکند، صدای غرش آب رودخانه که در مسیرش
گردابهای عمیقی به وجود میآورد،
آبشارهای کوتاه و بلند و دهها درخت بید
زیبا که در طول دره ردیف شدهاند باور
میکند که گویی کیلومترها از تمدن شهری
دور شده و از این رو لذت بودن در طبیعت
کوهستان از همان ابتدا محسوس میگردد.
عوامل
تهدیدکننده منطقه
عوامل
فرسایشی مثل چرای بیش از ظرفیت مراتع،
تردد سازمان نیافته کوهگردان در ایام
تعطیلات، درصد بالای شیب و سست بودن خاک،
پوشش گیاهی منطقه را تقریباً نابود کرده
است. میزان
فقر گیاهی به گونهای است که حتی میتوان
با دید غیر کارشناسی آن را تشخیص داد.
تنها
نقطه امید وجود درختان باقیمانده بید
در طول رودخانه است که در این سالها به
طرز بیرحمانهای شاخههای آن توسط
افرادناآگاه شکسته و به آتش کشیده میشود.
حتی گاه
از سر تفنن با داس و تبر به جان درختان
تنومند میافتند یا با کمک یکدیگر بر
شاخه آویزان میشوند تا بشکند.
این
افراد علاوه بر تخریب درختان پس از استفاده
از سایه خنک آن در فصول گرما، انبوه زباله
یکبار مصرف را رها میکنند که خود عامل
دیگری برای تخریب ریشه گیاه و آلاینده
محیط زیست محسوب میشود.
خطر
دره دارآباد برای تهران
معمولاً
در فرهنگ مدیریت ما رسم است که منتظر حوادث
میمانیم. وقتی
اتفاق افتاد چند روزی پیرامون آن سر و صدا
به راه می اندازیم و همدیگر را محکوم
میکنیم. آبها
که از آسیاب افتاد همه چیز فراموش میشود.
دره
دارآباد مانند قیف عظیمی است که انتهای
باریک آن از طریق دارآباد به تهران بزرگ
مربوط است. با
توجه به وسعت حوزه سیلگیر درهها که
دهها دره کوچک و بزرگ را در بر میگیرد
و با وجود عوامل آسیبرسانی که اشاره شد
وجود این دره در بالادست تهران مانند پمپ
مسلحیست که هر لحظه با بارش رگبار تند
نیمساعته میتواند گل و لای را به سوی
کلانشهر تهران سرازیر کند.
از
آنجایی که در قانون طبیعت هیچچیز قابل
پیشبینی نیست ادارهکنندگان شهر تهران،
سازمانهای متولی دفاع از طبیعت و گروههای
طرفدار محیط زیست باید این هشدار را جدی
بگیرند و ضمن اقدامات اساسی پیشگیرانه،
با بهرهگیری از توان نهادهای آموزشی
نسبت به بالا بردن سطح آگاهی عمومی نسبت
به آلایندههای محیط زیست و تهدید آن
برای زندگی انسانها، اقدام کنند.
چرا که
هر لحظه بیم آن می رود که حادثه سیل گلستان
با وسعت بیشتر در دره دارآباد تکرار شود
[۱].
بدیهیست
که اقشار طبیعتگردان که در قالب هیئتها،
گروهها و دستهها در زمینه ورزش کوهستانی
فعالیت میکنند مسئولیت بیشتری دارند
تا تلاش کنند به افراد ناآگاه و غافل که
از روی سهو به محیط زیست لطمه وارد می کنند
تذکر مؤثر دهند. در
هرحال موضوع تفهیم و تفاهم در میادین
کوهنوردی اصلی گریزناپذیر است.
{جرج
شالر} بزرگترین
طبیعتشناس جهان میگوید شما نیازمند
صحبت راجع به محیط زیست و حفظ آن هستید پس
باید استوار بایستید و به نفع سیاره زمین
فریاد بزنید. مردم
به شما گوش خواهند داد.
بالای صفحه
